Kavramlar Sözlüğü

Kavramlar Sözlüğü, Slovak Cumhuriyeti'ndeki elektronik geçiş ücreti tahsilatı alanında kullanılan seçilen terimleri açıklamaktadır. Amacı, elektronik geçiş ücreti sistemi ve ilgili geçiş ücreti hizmetlerinin terminolojisindeki yönelimi kolaylaştırmaktır. Aşağıda belirtilen kavramların açıklamaları bilgilendirme niteliğindedir.

Kavramlar Sözlüğü

Aks sayısı

Römork dâhil olmak üzere aracın veya araç kombinasyonunun aks sayısı. Teknik olarak izin verilen azami yüklü kütlesi 12.000 kg ve üzeri olan ve yolcu taşımacılığına yönelik olmayan araçlarda geçiş ücreti tarifesinin belirlenmesinde kullanılan parametrelerden biridir. Sürücü, örneğin römork takıldığında veya ayrıldığında, araç içi ünitede doğru aks sayısını ayarlamakla yükümlüdür. 

Altyapı ücreti

Geçiş ücretinin, yolların yapımı, işletilmesi, bakımı ve geliştirilmesi maliyetlerini karşılamaya yönelik bileşeni. Geçiş ücreti tarifesi indirimleri altyapı ücretine uygulanır. 

Aracın yeniden kaydı

Aracın 1 Ocak 2027’de faaliyete geçecek yeni elektronik geçiş ücreti sistemine kaydı. Yeniden kayıt, 1 Aralık 2026’dan itibaren „Geçiş ücretim” müşteri bölgesinde çevrimiçi olarak, seçili müşteri noktalarında şahsen veya iş birliği yapılan yakıt kartı ihraççıları aracılığıyla yapılabilecektir. 1 Ocak 2027’den itibaren ilk seyahatten önce aracın yeni sisteme kaydedilmiş ve yeni bir araç içi ünite ile donatılmış olması gerekir. 

Araç içi ünite (OBU)

Araçta bulunan ve aracın kesin olarak tanımlanmasını ve elektronik geçiş ücreti tahsilatı için veri elde edilmesini sağlayan teknik cihaz. Araç içi ünite belirli bir araca atanmıştır. 

Araç içi ünite için iade edilebilir teminat

Araç operatörünün kayıt sırasında her araç için araç içi ünite temini karşılığında ödediği tutar. Araç içi ünite ancak teminat ödendikten sonra teslim alınabilir; teminat, araç içi ünite iade edildiğinde geri ödenir. 

Araç kategorisi

Geçiş ücretinin hesaplanması amacıyla aracın özelliklerine göre ayırt edilmesi. Geçiş ücreti tarifesi, araç kategorisini belirlenmiş yol kesiminin türü, CO₂ emisyon sınıfı, EURO emisyon sınıfı ve aracın aks sayısı ile birlikte dikkate alır. 

Araç kaydı

Elektronik geçiş ücreti tahsilatı için gerekli olan araç ve araç operatörü verilerinin kayda alınması. Veri ve belgelerin sunulmasını ve doğrulanmasını, sözleşme ilişkilerinin kurulmasını ve araç içi ünitenin araca atanmasını kapsar. Ön ödemeli geçiş ücreti bakiyesinin ilk kez yüklenmesi ve her araç içi ünite için iade edilebilir teminatın ödenmesi de kaydın bir parçasıdır. 

Araç kombinasyonu

Bir motorlu araç ile bir veya daha fazla römorktan oluşan kombinasyon. Geçiş ücreti açısından araç kombinasyonunun teknik olarak izin verilen azami yüklü kütlesi ve toplam aks sayısı dikkate alınır. 

Araç operatörü

Geçiş Ücreti Tahsilat Yöneticisi veya bir EETS hizmet sağlayıcısı ile belirlenmiş yol kesimlerinin kullanımına ilişkin sözleşme yapmış kişi. Böyle bir sözleşme yapılmamışsa, Slovak geçiş ücreti kanunu aksini öngörmedikçe, araç tescil belgesinde veya benzeri yabancı bir belgede kayıtlı araç sahibi araç operatörü sayılır. 

Araç plaka numarası

Aracın araç siciline kayıtlı olduğu ve plakada yer alan numara. Araç içi ünite, elektronik geçiş ücreti sisteminde plaka numarasına göre araca atanır. 

Araç tescil belgesi

Araç ve araç sahibine (tescil sahibine) ait verilerin yer aldığı araç belgesi (I. ve II. bölüm). Kayıt sırasında her araç için sunulur; yurt dışında tescilli araçlar için araç ruhsatı veya benzeri başka bir belge sunulur. 

Avrupa Elektronik Geçiş Ücreti Hizmeti (EETS)

Tek bir araç içi ünite ile ve bir EETS hizmet sağlayıcısıyla yapılan tek bir sözleşmeye dayanarak Avrupa Birliği’nin birden fazla üye devletinde geçiş ücreti ödenmesini sağlayan hizmet. Elektronik karayolu geçiş ücreti sistemlerinin birlikte çalışabilirliğine ilişkin (AB) 2019/520 sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konseyi Direktifi ile düzenlenir. 

Belirlenmiş yol kesimi

Elektronik geçiş ücreti tahsilatının uygulandığı otoyol, I. sınıf yol veya II. sınıf yol kesimi. Sıfırdan farklı geçiş ücreti tarifesi otoyolların ve seçili I. sınıf yolların belirlenmiş kesimlerinde, sıfır tarife ise diğer belirlenmiş kesimlerde uygulanır. Belirlenmiş yol kesimleri, Slovak Cumhuriyeti Ulaştırma ve İnşaat Bakanlığı’nın 228/2020 Z. z. sayılı Tebliği (yürürlükteki hâliyle) ile belirlenir; özetleri Ücretli Kesimler sayfasında yer almaktadır. 

Belirlenmiş yol kesimlerinin kullanımına ilişkin sözleşme

Belirlenmiş yol kesimlerinin kullanılmasına imkân veren ve geçiş ücretinin ödenme koşullarını düzenleyen sözleşme. Ön ödemeli geçiş ücreti modunda araç kaydı sırasında yapılır ve her sözleşme için, bir veya daha fazla aracın kaydedilebileceği bir geçiş ücreti hesabı tutulur. 

Bilgi portalı

Slovakya’daki elektronik geçiş ücreti tahsilatı hakkında birden fazla dilde bilgi sunan resmî internet portalı www.emyto.sk.

CO₂ emisyon sınıfı

Aracın özgül CO₂ emisyonlarına göre sınıflandırılması olup geçiş ücreti tarifesinin belirlenmesinde kullanılan parametrelerden biridir. CO₂ emisyon sınıfları 1 ile 5 arasında ayrılır; yalnızca elektrikli veya yalnızca hidrojenle çalışan araçlar CO₂ emisyon sınıfı 5’e girer. CO₂ emisyon sınıfı araç belgelerinden belirlenemiyorsa CO₂ emisyon sınıfı 1 uygulanır. 

Çok bileşenli geçiş ücreti

Altyapı ücreti ile trafiğin neden olduğu CO₂ emisyonları ve hava kirliliğiyle ilgili dışsal maliyet ücretlerinden oluşan geçiş ücreti. 

Dışsal maliyet ücreti

Geçiş ücretinin, araç trafiğinin yol açtığı maliyetleri dikkate alan bileşeni. CO₂ emisyonlarıyla ilgili maliyetlere ve hava kirliliğiyle ilgili maliyetlere ayrı ayrı uygulanır. 

EETS hizmet sağlayıcısı

Avrupa Elektronik Geçiş Ücreti Hizmeti (EETS) sunmaya yetkili ve Geçiş Ücreti Tahsilat Yöneticisi ile sözleşme yapmış tüzel kişi. EETS kullanan müşteriler kayıt ve müşteri hizmetleri işlemlerini EETS hizmet sağlayıcıları aracılığıyla yürütür.

Elektronik geçiş ücreti sistemi

Geçiş ücreti ödeme yükümlülüğünün, araç içi ünite ile iletişim veya araç plaka numarasının otomatik olarak tanınması yoluyla aracın belirlenmiş yol kesimindeki varlığının otomatik olarak tespit edilmesiyle etkinleştirildiği ve ilişkilendirildiği geçiş ücreti tahsilat sistemi. Elektronik geçiş ücreti sisteminin sahibi Národná diaľničná spoločnosť, a. s.’dir.

Elektronik geçiş ücreti tahsilatı

Araç kategorisi, aracın emisyon sınıfı ve aracın aks sayısına göre elektronik olarak hesaplanan geçiş ücreti tutarının, belirlenmiş yol kesiminde kat edilen mesafe için elektronik olarak elde edilen verilere dayanılarak ödenmesi.

EURO emisyon sınıfı

Araç belgelerinde belirtilen emisyon standardı (EURO 0 ile EURO VI arası) olup geçiş ücreti tarifesinin belirlenmesinde kullanılan parametrelerden biridir. Araç belgelerinde belirtilmemişse geçiş ücreti hesaplanırken EURO 0 emisyon sınıfı uygulanır. 

Geçiş ücreti

Belirlenmiş yol kesimlerinin kullanımı için elektronik olarak hesaplanan tutar. Kat edilen mesafe ve geçiş ücreti tarifesine göre hesaplanır. 

Geçiş ücreti hesabı

Ön ödemeli geçiş ücreti modunda, bir veya daha fazla aracın, yani bir filonun tamamının da kayıtlı olabildiği hesap. Hesaplanan geçiş ücretlerinin, ödemelerin ve ön ödemeli geçiş ücreti bakiyesinin özetini içerir. Araç operatörü, örneğin araçları veya maliyetleri ayrı yönetmek için birden fazla geçiş ücreti hesabı da açabilir. 

Geçiş Ücreti Hizmetleri Sağlayıcısı

Geçiş Ücreti Tahsilat Yöneticisi ile yaptığı sözleşmeye dayanarak, ön ödemeli geçiş ücreti modunda geçiş ücreti mükelleflerine geçiş ücreti hizmetleri sağlayan şirket; özellikle araç kaydı, araç içi ünitelerin sağlanması, ön ödemeli geçiş ücreti ödemelerinin kabulü ve kaydı ile müşteri desteği. Geçiş Ücreti Hizmetleri Sağlayıcısı CzechToll s.r.o.’dur.

Geçiş ücreti mükellefi

Slovak geçiş ücreti kanununa göre geçiş ücretini ödemekle yükümlü kişi. 

Geçiş ücreti tahsilat kontrolü

Araç operatörlerinin ve sürücülerin geçiş ücreti ödeme yükümlülüğünü ve Slovak geçiş ücreti kanunundan doğan diğer yükümlülükleri, özellikle araç içi ünitenin doğru kullanımı ve ayarlanmasını yerine getirip getirmediğinin denetlenmesi. Denetim, Geçiş Ücreti Tahsilat Yöneticisi tarafından Polis ile iş birliği içinde sabit ve mobil denetim cihazları kullanılarak yapılır. Doğrulanan şüpheli durumlar (geçiş ücreti olayları) kabahat veya idari ihlal olarak işlem görür. 

Geçiş Ücreti Tahsilat Yöneticisi

Geçiş ücretinin tahsilatını sağlayan ve geçiş ücreti ödemelerini alan kuruluş. Slovak geçiş ücreti kanununa göre Geçiş Ücreti Tahsilat Yöneticisi Národná diaľničná spoločnosť, a. s.’dir. Müşteri hizmetlerini Geçiş Ücreti Hizmetleri Sağlayıcısı aracılığıyla sunar. 

Geçiş ücreti tarifesi

Belirlenmiş bir yol kesiminde kat edilen 1 km başına KDV hariç euro cinsinden tutar olup geçiş ücreti buna göre hesaplanır. Yol kesiminin türüne, araç kategorisine, CO₂ emisyon sınıfına, EURO emisyon sınıfına ve aks sayısına bağlıdır. Tarifelerin tutarı, Slovak Cumhuriyeti Hükümeti’nin 418/2024 Z. z. sayılı Yönetmeliği (yürürlükteki hâliyle) ile belirlenir. 

Geçiş ücreti tarifesi indirimi

Hükümet yönetmeliğiyle belirlenen indirim sistemine göre, geçiş ücreti tarifesinin altyapı ücreti kısmında yapılan indirim. Teknik olarak izin verilen azami yüklü kütlesi 3.500 kg’ı aşan ve sürücü dâhil dokuz kişiden fazla yolcu taşımaya yönelik olmayan araçlara uygulanır. İndirimlerin özeti Geçiş Ücreti Tarifeleri ve İndirimler sayfasında yer almaktadır. 

„Geçiş ücretim” müşteri bölgesi

www.emyto.sk bilgi portalının 1 Aralık 2026’da erişime açılacak güvenli bölümü. „Geçiş ücretim” müşteri bölgesinde araçlar çevrimiçi olarak kaydedilebilecek ve gerekli belgeler yüklenebilecek, kayıttan sonra ise geçiş ücreti hesabı, araçlar ve ödemeler yönetilebilecektir. 

Geçiş ücretinden muaf araç

Belirlenmiş yol kesimlerini kullanmasına rağmen geçiş ücreti ödenmeyen araç. Muaf araçlar Slovak geçiş ücreti kanununun 3. maddesinde belirlenmiştir; özetleri Geçiş Ücretine Tabi Araçlar sayfasında yer almaktadır. 

Geçiş ücretine tabi araç

Belirlenmiş yol kesimlerinin kullanımı için geçiş ücreti ödenen, teknik olarak izin verilen azami yüklü kütlesi 3.500 kg’ı aşan motorlu araç veya araç kombinasyonu. M1 kategorisindeki araçlar ile M1 veya N1 kategorisinde bir araç ve O1 veya O2 kategorisinde bir römorktan oluşan araç kombinasyonları bunun istisnasıdır. Özet, Geçiş Ücretine Tabi Araçlar sayfasında yer almaktadır. 

Müşteri hattı

Geçiş Ücreti Hizmetleri Sağlayıcısının +421 222 122 444 numaralı telefon hattı; 1 Ekim 2026’dan itibaren elektronik geçiş ücreti sistemindeki değişiklikler ve araç kaydıyla ilgili soruları yanıtlar. Hizmet saatleri ve dil desteği hakkındaki bilgiler İletişim bölümünde yer almaktadır. 

Müşteri noktası

Araç kaydının yapılabildiği, araç içi ünitenin teslim alınıp iade edilebildiği, ön ödemeli geçiş ücreti bakiyesinin yüklenebildiği ve bilgi alınabildiği, personel tarafından hizmet verilen nokta. 1 Aralık 2026’dan itibaren seçili müşteri noktaları, 1 Ocak 2027’den itibaren ise tüm ağ hizmet verecektir. Müşteri noktalarının listesi 24 Kasım 2026’dan itibaren bilgi portalında yer alacaktır. 

Ön ödemeli geçiş ücreti bakiyesi

Geçiş ücreti hesabında bulunan, hesaplanan geçiş ücretinin düşüldüğü ve ön ödemeli geçiş ücreti bakiyesi yüklenerek artırılabilen tutar. Geçiş ücreti hesabında birden fazla araç kayıtlıysa bakiye bu araçlar için ortaktır. Bakiye yetersizse araç içi ünite veya geçiş ücreti hesabının tamamı bloke edilir. 

Ön ödemeli geçiş ücreti bakiyesinin yüklenmesi

Geçiş ücreti hesabındaki ön ödemeli geçiş ücreti bakiyesini artıran ödeme. Ön ödemeli geçiş ücreti bakiyesinin ilk kez yüklenmesi araç kaydının bir parçasıdır. 

Ön ödemeli geçiş ücreti modu

Belirlenmiş yol kesimlerinin ancak ön ödemeli geçiş ücreti bakiyesi yüklendikten sonra kullanılabildiği ve hesaplanan geçiş ücretinin bakiyeden düşüldüğü ödeme yöntemi. Geçiş ücreti, yürürlükteki tarifelere göre ek idari ücret olmaksızın ve asgari sözleşme süresi taahhüdü olmadan ödenir. 1 Ocak 2027’den itibaren ulusal elektronik geçiş ücreti sistemindeki tek ödeme yöntemidir. 

Römork

Motorlu bir araç tarafından çekilmek üzere tasarlanmış, kendi tahriki olmayan araç; örneğin römork veya yarı römork. Römorkun aksları araç kombinasyonunun aks sayısına dâhil edilir. 

Sonradan ödemeli geçiş ücreti modu

Geçiş ücretinin tüm hesap dönemi için, genellikle bir aylık dönem için toplu olarak ödendiği ödeme yöntemi. Národná diaľničná spoločnosť’un kararı doğrultusunda bu mod 31 Aralık 2026’da sona erecektir. 

Teknik olarak izin verilen azami yüklü kütle

Araç belgelerinde belirtilen, aracın veya araç kombinasyonunun kütlesi. Geçiş ücreti ödeme yükümlülüğünü ve tarifenin tutarını belirleyen parametrelerden biridir. 

Yakıt kartı

Yakıt kartı ihraççıları tarafından çıkarılan nakitsiz ödeme aracı. 1 Aralık 2026’dan itibaren araç kaydı, iş birliği yapılan yakıt kartı ihraççıları aracılığıyla da yapılabilecektir. Bu ihraççıların listesi 24 Kasım 2026’dan itibaren bilgi portalında yer alacaktır.